Z za�enowaniem czyta�em Pana obydwa artyku�y na temat plebiscytu i powsta�. (�l�sk 8/2000 i 3/2001)
Min�o ju� 12 lat od czasu kiedy Polska wesz�a na drog� demokracji i nie jest uzale�niona od „brata” zza Buga i dziennikarze nie musz� pisa� to, czego sobie Wielki Brat i jego polska partia PZPR �yczy�y. Czytaj�c Pana artyku�y, zosta�em przeniesiony do „wspania�ych czas�w polskiego socjalizmu”. Wydaje mi si�, �e nie musimy ju� ok�amywa� czytelnik�w i wmawia� im to czego nie by�o. Pan to jednak nadal robi.
Potrafi� zrozumie�, �e mo�emy mie� r�ne cz�ciowo pogl�dy na temat powsta�, co jednak nie powinno Pana powstrzymywa� by w samej sprawie pisa� prawd�. W�asne pogl�dy nie mog� by� przeszkod� w pisaniu historycznej prawdy.
Przejd� do sedna sprawy.
Na samym pocz�tku nale�y jasno i wyra�nie powiedzie� - spo�ecze�stwo mi�dzynarodowe, kt�re by�o reprezentowane przez trzy pa�stwa: Francj�, Angli� i W�ochy, postanowi�o spraw� �l�ska zawierzy� w r�ce jego mieszka�c�w. Po d�ugich dyplomatycznych staraniach, wypracowanych w otwartych dyskusjach, ustalono, �e odb�dzie si� plebiscyt, a jego uczestnicy maj� odpowiedzie� za pomoc� kartek plebiscytowych, do kt�rego z dw�ch kraj�w �l�sk ma przynale�e�. Nie pytano kto jest jakiej narodowo�ci. Przedstawiciele rz�du polskiego brali udzia� w rozmowach jakie toczy�y si� w Pary�u i na ich zako�czenie podpisali odpowiednie dokumenty. Nale�a�oby z tego wnioskowa�, �e przyj�li do wiadomo�ci mi�dzynarodowe ustalenia.
Jednym z ci�gle powracaj�cych temat�w (Pan r�wnie� pisze o tym), jest sprawa g�osowania �l�zak�w, kt�rzy z r�nych powod�w w czasie plebiscytu na terenie �l�ska nie mieszkali, ale mogli bra� w nim udzia�. Ten punkt podwa�aj� Polacy i stwierdzaj�, �e w ten spos�b dzia�ano na niekorzy�� Polski. Wracaj� takie stwierdzenia jak u Pana, �e wybory zosta�y wygrane wzwi�zku z przybyciem emigrant�w do urn. I tu wida� t� d�ugoletni� k�amliw� propagand� PRL-u. Problem ten wyja�ni� w jednym zdaniu. Delegacja Polska na konferencj� w Pary�u, kt�rej przewodniczy� Romer, zg�osi�a wniosek o g�osowanie emigrant�w, tzn. �l�zak�w mieszkaj�cych poza �l�skiem. Liczono na �ywszy odd�wi�k �l�zak�w polskich, poniewa� jednak tylko 10120 emigrant�w g�osowa�o za Polsk�, trzeba by�o ukry� niewygodn� prawd� i wm�wi� spo�ecze�stwu, �e to Niemcy r�nymi kruczkami doprowadzili do g�osowania �l�zak�w nie mieszkaj�cych chwilowo na jego terytorium. Przy okazji przypomn�, �e r�wnie� z Warszawy przyjecha� na �l�sk, do Zabrza, poci�g z g�osuj�cymi. Opiek� lekarsk� w tym poci�gu sprawowa�a p. Wanda Baraniecka-Szaynok ur. w Rudence k. Kijowa.
Gdyby by�o wi�cej g�osuj�cych za Polsk�, wszyscy byliby zadowoleni i nie powsta�aby w histografii polskiej sprawa niezgodnego z prawem g�osowania emigrant�w. Nale�y w ka�dym wypadku pisa� i m�wi� prawd�, czego zar�wno przed wojn� (znane k�amliwe artyku�y z gazet Polska Zachodnia i Powstaniec �l�ski) jak i w czasie rz�d�w PRL-u nie czyniono, dlatego te� spo�ecze�stwo o tej sprawie nic albo prawie nic nie wie.
Pisze Pan o tym, �e 47 proc. uprawnionych do g�osowania rodzimych mieszka�c�w G�rnego �l�ska opowiedzia�o si� za przy��czeniem do Polski. Czy nie s�dzi Pan, �e to zwyk�e ok�amanie czytelnik�w. Wiemy, �e za Polsk� g�osowa�o 479 365 os�b (40,4%), a za Niemcami 707 393 (59,6%). Czy mo�e Pan sobie wyobrazi�, co my�l� o Panu i historycznych Pana wiadomo�ciach czytelnicy? Kilku cieszy si� z fa�szerstw, ale wi�kszo�� chcia�aby prawdy, kt�rej Pan im da� nie zamierza. Dlaczego?
Przytocz� co pisz� o powstaniach prawdziwi znawcy. „W polskiej literaturze historycznej wyniki plebiscytu na og� podawane s� z zastosowaniem przelicznik�w, to jest po odj�ciu g�os�w migrant�w niemieckich, kt�rzy powr�cili na �l�sk specjalnie przed g�osowaniem lub z rozbiciem na g�osy oddane w miastach i na wsi. Taki spos�b prezentacji wynik�w tuszuje przewag� niemieck�.
Jakie by�o spo�eczne poparcie powsta�, trudno obecnie os�dzi�. Polska literatura historyczna nie jest zgodna w tej kwestii. Podawane obecnie liczby uczestnik�w powsta� wydaj� si� by� nie zawsze rzeczywistymi. W miar� up�ywu czasu z coraz mniejsz� liczb� powsta�c�w mo�na si� spotka�. Mowa jest o heroizmie walcz�cych, o ich oddaniu w sprawie polskiej. Zapewne to mia�o miejsce, lecz trzeba te� pami�ta� o zagrzewaniu do walki i pomocy wojskowej ze strony Wielkopolan. Bez nich nie wiadomo, jak by si� potoczy�y koleje powsta�. Mo�na te� s�dzi�, �e �wiadomo�� wydarzenia nie by�a zbyt g��boka w�r�d spo�eczno�ci �l�skiej”.

Pisze Pan o niemieckich boj�wkach, „zapominaj�c” o takowych samych polskich. Zwyk�a lojalno�� wobec przeciwnika powinna zmusi� do napisania r�wnie� o tej drugiej stronie, ale nie tylko �le. W kwartalniku �l�sk Opolski czytamy: „Do propagandy przedplebiscytowej do��czy� nagi terror. Korfanty powo�a� oddzia�y szturmowe tzw. »Boj�wk� polsk�«, kt�ra kraj przekonywa�a przez zastraszenie. Terror »band Korfantego« skierowa� si� przeciwko wszystkiemu co niemieckie: przeciw narodowo u�wiadomionej ludno�ci, przeciw instytucjom kulturalnym, edukacyjnym i administracyjnym, przeciwko sklepom, fabrykom i domostwom. Od gr�b, przez pobicia, napady, zamachy bombowe, a� do mordu - ka�dy �rodek by� dobry. W kwietniu 1920 roku Polacy spalili zamieszka�� przez protestant�w wie� Ha�dun�w (Anhalt) w powiecie pszczy�skim. Par� dni p�niej zabitych zosta�o dziesi�ciu Niemc�w z Kolonii J�zef�wka (Josefstahl) niedaleko Radzionkowa.
Korfanty nie waha� si� te�, by wykorzystywa� ka�dy moment do pozbycia si� poprzez morderstwa przeciwnik�w z w�asnych szereg�w jak by�o to np. z Teodorem Kupk�, jego bliskim wsp�pracownikiem w Komisariacie Plebiscytowym, kt�ry od��czy� si� od niego i przeszed� do obozu autonomist�w. Morderstwo Kupki nabra�o w swoim czasie wielkiego rozg�osu”.
Nie pisz� tego po to, by twierdzi�, �e z�a by�a tylko strona Polska. Chodzi o pokazanie powstania w �wietle nowych dokument�w, kt�re przez dziesi�tki lat zamkni�te by�y w archiwach. Prawdy nie mo�na by�o dotychczas pisa�, gdy� totalitaryzm polski za tego rodzaju informacje kara� wi�zieniem, dlatego te� spo�ecze�stwo polskie nie zna ca�ej prawdy o powstaniach. Jedno jest pewne, tam gdzie wybucha wojna domowa, a tak� by�y powstania, umieraj� r�wnie� niewinni. A Pan zamiast wyja�ni�, specjalnie ok�amuje czytelnik�w.
Czas kampanii plebiscytowej by� dla G�rnego �l�ska okresem wielkiego cierpienia. Wtedy ponad 3000 os�b, po obydwu stronach, w spos�b gwa�towny po�egna�o si� z �yciem. W ci�gu trzynastu miesi�cy op�akiwano codziennie 7-8 os�b. Liczba rannych i okaleczonych by�a wielokrotnie wi�ksza. Zrozumia�e, �e G�rno�l�zacy z ut�sknieniem oczekiwali na dzie� g�osowania, od kt�rego spodziewano si� zako�czenia czasu terroru.
Wydawa�o by si�, i� sprawa z plebiscytem i jego wynikami zosta�a za�atwiona. Okaza�o si� jednak, �e strona Polska, mimo �e przed podpisaniem dokument�w w Pary�u wprowadzi�a do nich w�asne poprawki, kt�re zosta�y przyj�te, nagle te dokumenty pogwa�ci�a. Wywo�ano powstanie.
Prosz� sobie wyobrazi�, �e to samo zdarzy�oby si� ze wschodnim s�siadem Polski. Ukraina podpisa�aby wszystkie mi�dzynarodowe ustalenia, a p�niej je podepta�a, napad�a na Przemy�l i okolice oraz przekroczy�a granic� ukrai�sko-polsk� z kilkoma poci�gami pancernymi, jak to zrobi�a Polska w czasie III powstania �l�skiego, przekraczaj�c granice polsko-niemieckie. Jak zareagowaliby Polacy? Oskar�ono by Ukrain�. Kiedy Polacy pogwa�cili przepisy i przekroczyli granic� polsko-niemieck�, wi�ksza cz�� spo�ecze�stwa przyj�a to z zadowoleniem. Czy nale�y rozumie�, �e Polska ustala w�asne przepisy, polskie normy, tam gdzie istniej� mi�dzynarodowe? Czy�by Polska by�a narodem wybranym i mog�a robi� co chce, nie musia�a si� stosowa� do wcze�niej podj�tych ustale�? A to, �e Polska pogwa�ci�a dopiero co podpisane w Pary�u ustalenia, gdy� w styczniu (dwa miesi�ce przed plebiscytem) sztab desygnowanych wojskowych z Warszawy przygotowywa� powstanie, nale�y pochwali�?
Pan Sporo� w swojej ksi��ce Z rodzinnych stron i emigracji pisze: „...dlaczego nie respektowano woli ludu g�rno�l�skiego wyra�onego w plebiscycie. Gdyby plebiscyt wypad� na korzy�� Polski, to naturalnie powstania by nie wywo�ano, bo i po co. Lecz skoro jego wynik by� niekorzystny dla Polski - 60% za przynale�no�ci� do Niemiec, to postanowiono go zignorowa� i zbrojnie skorygowa�”.
Warto jeszcze przypomnie�, �e na dworzec w Tarnowskich G�rach wjecha� poci�g pancerny z Polski, kt�ry chcia� ostrzela� miasto, na wypadek gdyby niemieccy obro�cy nie usun�li si�. Nie ostrzelano, bo obro�cy woleli wyj�� z Tarnowskich G�r, jak pozwoli� zniszczy� miasto. Polskie dywizje sta�y na granicy w Cz�stochowie i w Zag��biu D�browskim i stamt�d sz�o wsparcie: kadra i uzbrojenie.

Na temat Wojciecha Miel�y�skiego nie pisze si� dotychczas wszystkiego, by prawda nie rzuca�a cieni na powstanie. Korfanty zwolni� Miel�y�skiego ze stanowiska g��wnodowodz�cego w powstaniu, poniewa� Miel�y�ski nie wyrazi� zgody na walki poza lini� demarkacyjn� (!?) wytyczon� przez trzy mocarstwa. Nale�a�oby jeszcze doda�, i� w 1913 roku zastrzeli� swoj� �on� i jej kochanka. W latach II wojny, 1939-41, mieszka� w Warszawie u swego przyjaciela, oficera wojsk niemieckich, a p�niej do czasu swej �mierci w 1944 w Wiedniu. Nale�a�oby zapyta�, czy licytowa�o to z jego poprzedni� rol�, g��wnodowodz�cego powstaniem? Kiedy Polska w czasie II wojny krwawi�a, Miel�y�ski �y� sobie w spokoju na garnuszku wroga.
Jednocze�nie zarzuca si� ci�gle, �e w powstaniach bra�y udzia� niemieckie Freikorpsy. Korpusy takie, a by�o ich kilka, po I wojnie �wiatowej na w�asn� r�k�, bo nie uznawane przez rz�d niemiecki i nie utrzymywane przeze�, regulowa�y sytuacj� wewn�trzn� zrewolucjonowanego kraju i zabezpiecza�y granice w�asnego pa�stwa, bez agresywnych zakus�w wobec teren�w pa�stw s�siednich. Do korpus�w tych nale�eli Niemcy, a nie obywatele innych kraj�w. Niemcy mogli przecie� broni� swego kraju, do kt�rego w�wczas �l�sk nale�a�.
Czy mo�na m�wi� o umiej�tno�ciach strategicznych �l�skiego ludu, kiedy naczelnym dow�dc� wojsk powsta�czych, oddelegowanym na G�rny �l�sk w styczniu 1921 r., w stopniu podpu�kownika kawalerii Wojska Polskiego, by� Maciej Miel�y�ski (pseudonim Nowina-Doliwa) z Wielkopolski. Korfanty odwo�a� go 22 kwietnia 1921 r. z tego stanowiska. W miejsce Miel�y�skiego delegowano Kazimierza Zenktellera (Zenkteler) pseudonim Warwas urodzonego w Wojnowicach pow. Grodzisk Wielkopolski. Dow�dc� grupy „P�noc” by� podpu�kownik Stanis�aw Baczy�ski, oficer WP ur. we Lwowie. Plebiscyt mia� odby� si� w marcu 1921, a on ju� w styczniu 1921 r (!?) opracowa� plan dzia�a� powsta�czych na G�rnym �l�sku. Dow�dc� grupy "P�noc" by� podpu�kownik Wojska Polskiego, dow�dca powstania wielkopolskiego Aloizy Nowak z Wielkopolski. Szefem Sztabu Grupy P�noc by� Stanis�aw Rostworowski urodzony w Krakowie, a szefem sztabu Grupy Wsch�d porucznik Micha� Gra�ynski ur. w Gdowie w Ma�opolsce. Bronis�aw Sikorski dowodzi� grup� Po�udnie, pochodzi� z Wielkopolski, gdzie bra� udzia� w powstaniu. By� �o�nierzem WP w stopniu inspektora piechoty. W�odzimierz Ab�amowicz, urodzony w Krakowie, s�u�y� w Wojsku Polskim jako dow�dca poci�gu pancernego. Przyby� na teren �l�ska z dwoma poci�gami pancernymi (?!). Roman Abraham genera� Wojska Polskiego z Lwowa, oddelegowany przez Sztab Generalny W. P. na G�rny �l�sk. Henryk Krukowski ur. w Warszawie, major Wojska Polskiego, bra� udzia� we wszystkich trzech powstaniach �l�skich. W trzecim jako dow�dca oddzia��w destrukcyjnych Grupy P�noc. Leonard Krukowski z Barcina k. Szubina, dow�dca w powstaniu wielkopolskim, major WP, by� dow�dc� baonu w czasie powstania �l�skiego. Adam Benisz ur. w Nowym S�czu, walczy� w Legionach Polskich, dostarcza� bro� na G�rny �l�sk. Komendant garnizonu w K�dzierzynie.
Do si� dow�dczych nale�eli tak�e Krzysztof Konwerski z pozna�skiego, kapitan WP. Na �l�sk przyby� w grudniu 1920 r., by� dow�dcz� grupy "Harden". Feliks Ankerstein ur. w Piaskach k. B�dzina, by� w Legionach Polskich a od 1918 r. w WP. Przygotowywa� do powstania pod wzgl�dem wojskowym pow. tarnog�rski, by� dow�dc� podgrupy "Butryn". Pawe� Wincenty Chrobok ur. w Mys�owicach, pu�kownik piechoty w WP. Rudolf Niemczyk ur. w Sosnowcu, dca pu�ku katowickiego. Franciszek Rataj ur. w Poznaniu, podpu�kownik WP, by� dow�dcza powstania wielkopolskiego. W czasie III powstania dow�dca pu�ku pszczy�skiego. Micha� �ymierski ur. w Krakowie, oficer w Sztabie Generalnym Wojska Polskiego, desygnowany na stanowisko szefa Ekspozytury Oddzia�u NDWP w Sosnowcu. Faktyczny dow�dca I powstania, organizator pomocy wojskowej z Polski. W maju 1945 mianowany zosta� marsza�kiem Polski. M�g�bym poda� jeszcze sporo innych os�b, oddelegowanych z Polski na �l�sk.
Trzeba jeszcze doda�, �e opr�cz zg�aszaj�cych si� ochotnik�w z terenu �l�ska, do powstania zaci�gano m�czyzn jak do regularnego wojska. Szczeg�lnie w pow. tarnog�rskim i gliwickim. Przychodzi�o zawiadomienie o powo�aniu do powstania i m�czyzna musia� si� stawi�. Niekt�rzy chowali si� w�wczas po stodo�ach, by nie musie� bra� udzia�u w bratob�jczych walkach.
Powo�anie Powsta�czego S�du Polowego, kt�ry ferowa� wyroki na powsta�cach za kradzie�e, pl�drowanie, rozboje, gwa�ty i mordy, m�wi za siebie i wskazuje na to, �e nie wszyscy powsta�cy nale�eli do tych dobrych ludzi. Po wojnie pracowano z takimi mitami.
Jeden z powsta�c�w �l�skich w 1966 r. powiedzia� prasie: „Nowa Polska zacz�a ro�ci� coraz to nowe ��dania, zw�aszcza terytorialne. I pojawi�o si� co�, czego przed tym nie by�o. Nienawi�� mi�dzy Polakami i Niemcami. Najbli�si s�siedzi stali si� nagle wrogami. Owa nienawi��, kt�ra wkr�tce mia�a przynie�� tragiczne �niwo, zdarza�a si� nawet w rodzinach. Nagle okazywa�o si�, �e jeden brat sprzyja Polakom, a drugi Niemcom”.
Czy nadal nale�y m�wi� o powstaniach �l�skich, czy te� nale�a�oby m�wi� o powstaniach przygotowanych ze strony pa�stwa polskiego?
Czytam u Pana, �e �l�sk od 1348 r. pozostawa� poza granicami Polski. Widocznie jakie� nowe odkrycie historyczne, bo wszyscy wiedz�, i� w 1335 potwierdzono odej�cie �l�ska od Polski, a w 1339 je podpisano. Czy nale�y zmienia� historyczne daty? Chyba nie wypada.

W Bierawie, pisze Pan, wysz�a bulwersuj�ca inicjatywa przywr�cenie niemieckich nazw miejscowych. Niech si� Pan nie martwi na zapas, kiedy Polska wejdzie do UE nazwy na �l�sku, tam gdzie to jest historycznie udokumentowane i gdzie mieszka mniejszo�� zostan� zmienione. Zapewne widzia� Pan polskie nazwy w Czechach i cieszy� si� z tego, „bo tu te� jest cz�� Polski”. Ja widzia�em r�wnie� podobne w Belgii, W�oszech, na wyspach Alandzkich, w Niemczech, a nawet w Bretanii. To jest w cywilizacyjnym �wiecie normalne. Dlaczego nie mia�oby by� na �l�sku?
Pisze Pan o „historycznym nadu�yciom w TV na temat powsta�”. M�g�bym powiedzie� to o Panu. Pa�skie patrzenie na powstania jest polonocentryczne i popiera Pan wymy�lone za komunistycznych czas�w nieprawd. Lata demokracji niczwego Pana nie nauczy�y. Jest czas na podanie czytelnikom prawdy. Pogl�d�w zmienia� Pan nie musi, ale prawd� nale�a�oby poda�. Czytelnicy to doceni�.
Cieszy�bym si�, gdyby Pan m�j list wydrukowa� w „�l�sku”, ale wydaje mi si�, i� s� to moje p�onne oczekiwania, gdy� nie zamierza Pan zapewne spo�ecze�stwo doinformowa� prawd�. Lepiej je oszukiwa�..

��cz� wyrazy szacunku

Ewald Stefan Pollok
ul. G��wna 22 kwietnia 2001
47-326 Jasiona

PS. Przysy�am Panu ksi��k� i proponuj� przeczytanie rozdzia��w Plebiscyt i Powstania, mo�e si� czego� Pan z niej nauczy. Przepraszam jednocze�nie za to, �e wklei�em na kilku stronach kopiowane kartki, gdy� w drukarni ich nie zadrukowano, a ja ju� innych ksi��ek nie posiadam. Zbyt szybko rozesz�o si�